Maxay Mareykanka, Shiinaha, iyo Taiwan ugu hardamayaan Somaliland?

Booqashadii la qorsheeyay ee Madaxweynaha Taiwan, Lai Ching‑te, uu ku tegi lahaa Eswatini — oo ah saaxiibka diblomaasiyadeed ee keliya ee ay Taiwan ku leedahay Afrika — ayaa la baajiyay Talaadadii (21‑ka Abriil), kadib markii waddamo Afrikaan ah ay baajiyeen oggolaanshaha duullimaadyada hawada. Arrintani waxay mar kale muujisay xaaladda adag ee diblomaasiyadeed ee Taiwan ka haysata Afrika.

Dhanka kale ee qaaradda Afrika, Taiwan waxay si degdeg ah u xoojinaysaa xiriirka ay la leedahay Somaliland, taas oo iyaduna aanay Qaramada Midoobay aqoonsan. Iyadoo Israa’iil ay si rasmi ah u aqoonsatay Somaliland dhammaadka sanadkii 2025, isla markaana xaaladda tamarta Bariga Dhexe ay weli tahay mid kacsan, dhulkan ku yaalla afka Gacanka Cadmeed, hodanna ku ah macdanno muhiim ah sida macdanta dhifka ah ee dhulka laga helo, ayaa noqonaya goob cusub oo ay ku hardamayaan Mareykanka, Shiinaha, iyo Taiwan.

BBC Laanta Afka Shiinaha ayaa wareysatay wakiilka Taiwan ee Somaliland, maalgashadayaal Mareykan ah, iyo khubarro goboleed, si loo sahamiyo sida Taiwan uga faa’iidaysan karto awooddeeda dhaqaale iyo tignoolajiyadeed si ay ula shaqeyso saaxiibbadeeda una abuurato saldhigyo cusub waxa loogu yeero “lamadegaanka diblomaasiyadda,” isla markaana iftiiminaysa tartanka u dhexeeya Mareykanka iyo Shiinaha ee “Geeska Afrika.”

Dadka Taiwan ee ku sugan Geeska Afrika

Waxa loo yaqaanno “Geeska Afrika” waa gobolka jasiiradeed ee ku fidsan waqooyi‑bari Afrika, kaas oo inta badan ka kooban Soomaaliya, Somaliland, Itoobiya, Eritrea, iyo Jabuuti — oo ah dal yar oo ay ku sugan yihiin ciidamo ka kala socda Mareykanka, Jabaan, Shiinaha, iyo dalal kale.

Gobolkani waa mid ka mid ah meelaha istaraatiijiga ah ee ugu muhiimsan dunida ee loo yaqaan “xannibaadaha ganacsiga”, maaddaama uu xakameeyo marin‑biyoodka Bab‑el‑Mandeb oo isku xira Badda Cas, Kanaalka Suweys, iyo Badweynta Hindiya, isla markaana uu maro qiyaastii boqolkiiba 10 ilaa 12 ganacsiga caalamiga ah (gaar ahaan saliidda iyo gaaska dareeraha ah – LNG).

Dekedda Berbera, oo ah dekedda ugu weyn Somaliland, waa deked istaraatiiji ah oo ku taalla Geeska Afrika. Iyadoo xakameynaysa marinka badda ee u dhexeeya Badda Cas iyo Gacanka Cadmeed, waxaa hadda deked casri ah ka dhigeysa shirkadda DP World. Dekeddani waa marin-badeed aad muhiim ugu ah dalal dhul‑xiran sida Itoobiya, oo ay ku nool yihiin boqollaal milyan oo dad ah, waxayna leedahay awood dhaqaale iyo mid ganacsi oo aad u ballaaran.

Sannadkii 2020, xilligii uu bilaabmay faafidda cudurka COVID‑19, wakiilka Taiwan, Luo Zhenhua, ayaa lagu amray in laga wareejiyo Sucuudi Carabiya loona diro Somaliland si uu xilkiisa halkaas uga qabto.

Wareysi uu siiyay BBC Chinese, Luo Zhenhua wuxuu dib u xusuustay in markii ugu horreysay ee uu tegay deegaanka lix sano ka hor, ay dadka badankood u maleyn jireen inuu ka yimid dhulweynaha Shiinaha. Marka uu waddooyinka marayo, dadka ag maraya ayaa inta badan ku qeylin jiray “Shiinaha.” Si deggan ayuu kadib ugu sharxi jiray, “Maya, waxaan ka imid Taiwan.” Xitaa mar ayuu gabar yar oo deegaanka u dhalatay oo uu ku arkay xeebta, farta ku fiiqday, iyadoo ku qaylineysa “COVID‑19.”